!! ODM leerlingen beginnen het eertse jaar, na de herfstvakantie met spitzenlessen.
Wacht met kopen van spitzen tot je van de docent of coördinator te horen hebt gekregen wanneer er een "fitting" op school plaatsvindt. !!

Het eerste paar spitzen.

De dag dat je je eerste paar spitzen worden aangemeten is vaak een moment waarop lang is gewacht. Het is heel waarschijnlijk dat het eerste paar spitzen onwennig en ongemakkelijk aanvoelen. Zonder ervaring op spitzen voel je je vaak onzeker over wat je hoort te voelen en of je spitzen goed zitten. Het is daarom belangrijk dat het passen gebeurt in het bijzijn van iemand die verstand heeft van het aanmeten van spitzen en weet waar op gelet moet worden en hoe spitzen horen te zitten.

Het belang van goed passende spitzen.

De botjes van de voet bereiken hun definitieve hardheid en "volgroeidheid" niet totdat iemand ten minste een jaar of twintig is. Het is vanzelfsprekend dat de normale groei van de voeten niet belemmerd moet worden. Aangezien de voeten tijdens "spitzen-werk" onder een aanzienlijke spanning komen te staan moeten spitzen goed passen en is "op de groei" kopen eigenlijk uit den boze.  De schoenen moeten goed passend en aangesloten zitten om kneuzing, blaren en eeltvorming zo veel mogelijk te voorkomen en om maximale steun te geven om blijvende botschade te voorkomen. Schoenen die te groot of te klein zijn geven geen goede steun en balans en veroorzaken pijn en ongemak.

Voorbereiding.

Zorg ervoor dat de teennagels geknipt zijn en doe panties of pantykousen aan bij het passen (zijn meestal wel aanwezig in de balletwinkel). Geef degene die je helpt bij het passen (spitzen-specialist in de winkel of je eigen docent die mee is) je gewone maat als beginpunt voor het zoeken van de juiste maat. Geef ook altijd door wat je dansdocent heeft gezegt over het kopen van spitzen en specifieke opmerkingen over jouw voeten. Je dansdocent kent jouw voeten de sterkte van je voeten en je nivo.

Het passen.

Spitzen passen is geen exacte wetenschap. Het leeuwendeel van de spitzen wordt met de hand gemaakt waardoor geen twee paar gelijk is. Er is altijd een hoop passen en geduld nodig om uiteindelijk de juiste spitzen te vinden. Tijdens het passen zul je vrijwel altijd meerdere spitzen moeten proberen.  De spitzen moeten passen als een "handschoen" om de juiste steun te geven maar zullen vrijwel nooit comfortabel zitten (helaas!).

- Heb je een smalle voet en is je grote teen de langste teen,
  probeer dan wat smallere spitzen.
- Heb je een wat brede voet met bijna gelijke tenen of is de middelste teen iets langer dan je
  grote teen, pas dan spitzen met een breder "block".
- De lengte maat van de spitzen kun je voelen door, zonder teenbeschermers,
  in de eerste positie een demi plié te maken.
  Je tenen moeten dan de punt van de schoen nèt raken maar niet verkrampen.
- De bovenkant van het verharde "block", de V van "Vamp" zit net onder de bovenste
  teengewrichten zodat je ook goed op demi-pointe kunt staan.
  De vamp moet wel hoog genoeg zitten om alle tenen een goede support te geven
  wanneer op je spitzen staat.
- De "Wings", de zijvleugels van het 'block' komen net over het gewricht van de grote teen,
  let hier ook weer op je demi-pointe.
- De hiel zit net tot aan de bovenkant van je hielbeen maar altijd ònder de aanhechting
  van je achillespees!
- Wanneer je op je spitzen staat in een parrallele eerste (of 6e) positie,
  loopt de middenlijn van de spitz mooi over de middenlijn van je enkel.
  Ook het zooltje achter staat mooi recht in lijn met je enkel.

Probeer zo veel mogelijk de vragen van degene die je de spitzen aanmeet te beantwoorden, zodat hij/zij je zo goed mogelijk kan helpen. Een goede balletwinkel heeft een zodanig assortiment spitzen dat er spitzen voor elk type voet en nivo aanwezig zijn en je dus de juiste spitzen kunt kiezen. Soms moet je meerdere soorten passen om de juiste te vinden, maar vaak ook kan degene die de spitzen aanmeet al een inschatting maken van welke spitzen bij je voeten passen als hij je voeten ziet. Dan kan ook het eerste paar al meteen het juiste zijn.

Het in gebruik nemen van de spitzen.
Het harde voorste deel van de spitzen ("block") is gemaakt van natuurlijke materialen (o.a. laagjes stof en een soort papier machee) dat tijdens zich een beetje vormt naar  de voeten wat voor een enigszins schok-dempend effect zorgt.
Er is niet een duidelijke linker en rechter spits omdat dat de balans van de danser zou verstoren. Het is echter wel zo dat je de spitzen kunt merken met links en rechts, zodat je ze uit elkaar kunt houden en regelmatig kunt wisselen. Dit zorgt ervoor dat ze ook langer zullen meegaan. In sommige gevallen (als de voeten links en rechts heel erg van elkaar afwijken) is het beter om niet te wisselen
Om ervoor te zorgen dat je een betere grip hebt op de vloer en om het satijn te beschermen kun je de spitzen stoppen (kleine kruisjes van draad vanaf de voorzijde van de leren zool  tot en met het platte stukje voorop maken, zodat het bedekt is met een laagje kruissteken) of je kunt de voorkant voorzien van een leertje.
Om de linten te bevestigen vouw je de achterkant plat naar voren. Je maakt dan de linten vast op het punt waar de vouw zit aan de zijkant. je kunt ze het beste licht naar voren wijzend vastmaken, zodat ze mooi over de voeten zitten als ze vast worden gemaakt.

">

Veel ervaren dansers hebben de behoefte om nieuwe spitzen "onder handen te nemen".  Het doel is om de schoenen zodanig flexibel te maken dat vloeiende bewegingen mogelijk zijn zonder dat de schoen de stevigheid verliest die nodig is voor de ondersteuning. Spitzen kunnen zachter gemaakt worden door ze te "vormen" met de handen maar een betere methode is om er in te lopen en " vanaf verschllende posities " en pointe" te gaan staan, zodat de schoenen " naar de voeten" gaan staan. Als je echter geen ervaring op spitzen hebt, draag ze dan alleen als je docent er bij is.
De extreme methoden die sommige dansers gebruiken om de schoenen zachter te maken raden we af. De spitzen gaan veel minder lang mee en de zool kan breken.

Als danser heb je een bepaalde tijd nodig om te wennen aan het werken op spitzen. maar een groot deel van de veel voorkomende problemen worden voorkomen door altijd passende spitzen te dragen. Als de spitzen te wijd, te kort te lang of te nauw zijn, ontstaan er altijd problemen. De meest voorkomende signalen zijn blaren, likdoorns, overmatig eelt en een overgevoelige hiel en archillespees. Dit kan leiden tot eventuele blijvende schade aan de voeten.

Dit artikel geeft een aantal zaken over het aanmeten en passen van spitzen en geeft hierover slechts algemene informatie. Er is over dit onderwerp nog veel meer te zeggen en verschillende danspedagogen en docenten hebben hierover soms verschillende ideeen.
Voor meer informatie kunt u ons altijd bellen.

Bron: Ed Niessen-Wanda Kuiper.